Greinasafn fyrir flokkinn: Þingmenn

Lært af mistökum?

skirnir 2014Grétar Atli Davíðsson fjallar í nýrri færslu hér á vefnum um grein Guðrúnar Johnsen, „Bankakerfið knésett”, sem birtist í Skírni árið 2014. Hann segir þar meðal annars: „Höfundur segir mikilvægt að Íslendingar geri sér grein fyrir söluferlinu sem ríkið stóð fyrir á árunum 1998-2003 og þeim afleiðingum sem það hafði á efnahag Íslands. Íslendingar hafa ekki efni á því að sömu mistök endurtaki sig. Ákveðin krafa um lærdóm af því ferli sem hófst með sölu Landsbankans og Búnaðarbankans og endaði með hruni næstum alls íslenska bankakerfisins er sem rauður þráður í gegnum greinina.“

Sjálfsprottin og skipulögð

Búsáhaldabyltingin„Höfundur svarar vel spurningunni sem hann varpar fram í byrjun, hvort búsáhaldabyltingin sé sjálfsprottin eða skipulögð, miðað við þær heimildir sem fram koma í verkinu,“ segir Jóhanna Ósk Jónasdóttir í umsögn um ritið Búsáhaldabyltingin: Sjálfsprottin eða skipulögð? eftir Stefán Gunnar Sveinsson. Hún bætir svo við:Verkið er mjög áhugavert og er spennandi aflestrar. Augljóst er að Stefán Gunnar þekkir söguna vel og aflaði sér mikilla heimilda. Hann er almennt hlutlægur í frásögn sinni þar sem hann tekur ekki beina afstöðu í verkinu, hvorki með ráðamönnum, mótmælendum né lögreglu. Greinilegt er þó við lestur bókarinnar að Stefán hefur samúð með lögreglunni þar sem hann dregur nokkrum sinnum fram tilfinningar þeirra og fjölskyldna þeirra.“

Ísland, best í heimi

ímynd íslands„Segja má að nefndinni takist ágætlega að sýna fram á mikilvægi ímyndar Íslands og hvaða tækifæri sterk ímynd býður upp á, enda er lögð síendurtekin áhersla á það,“ segir Ísak Kári Kárason í umsögn sinni um skýrsluna Ímynd Íslands sem unnin var fyrir forsætisráðuneytið á árunum 2007 til 2008. Og hann bætir við: „Nefndin fann að litlum metnaði ríkisstjórnar við að stuðla að bættri ímynd landsins og viðurkenndi aukna erlenda gagnrýni. Annars er nefndin ekki ýkja dómhörð gagnvart íslenskri þjóð eins og kemur glöggt fram í upphafi skýrslunnar, hún vill að Ísland verði áfram besta land í heimi og því er ljóst að nefndin var ekki beint hlutlaus þegar draga átti fram þjóðarímyndina. Því má draga þá ályktun að betri niðurstöðu hefði mátt fá með aukinni gagnrýni.“

Varnarrit ráðherra

arni matt„Árni er vissulega ekki hlutlaus enda ekki við því að búast þar sem um stjórnmálamann er að ræða. Hann setur lítið út á fólk og virðist draga úr á flestum sviðum og vill greinilega ekki lenda í árekstrum eða láta hafa eitthvað neikvætt eftir sér um nokkurn mann. Því þarf að lesa á milli línanna til að ná utan um það sem var að gerast á þessum tíma,“ segir Ingibjörg Elín Þorvaldsdóttir í umsögn um bókina Árni Matt. Frá bankahruni til byltingar eftir Árna M. Mathiesen fyrrverandi fjármálaráðherra og Þórhall Jósepsson blaðamann en hún kom út árið 2010. Um er að ræða varnarrit Árna gagnvart opinberum ásökunum um að hann hafi sýnt af sér vanrækslu í skilningi laga um rannsókn á aðdraganda og orsökum á falli íslensku bankanna árið 2008 og tengdra atburða.

Sólkonungi kennt um

skuggi„Ólafi Arnarsyni tekst vissulega ætlunarverk sitt; að kenna Davíð Oddssyni alfarið um bankahrunið á Íslandi 2008,“ segir Eyrún Bjarnadóttir í umsögn um bókina Skuggi sólkonungs eftir Ólaf Arnalds, en bókin kom út árið 2014. Eyrúnu þykir Ólafur samt „ekki nógu sannfærandi í málflutningi sínum því hann horfir á söguna í gegnum alltof þröngan glugga. Hruni bankanna ollu miklu fleiri en þessi eini maður, Davíð Oddsson. Að sjálfsögðu hafði hann mikil áhrif á íslenskt athafnalíf en hlutverk hans er ekki svo viðamikið að hann hafi verið einvaldur á Íslandi og honum einum hægt að kenna um hrunið.“

Einkavæðingarferlið

saga 2011b„Við lestur virðist mér augljóst að höfundur staðsetur sig örlítið til hægri þar sem Framsóknarmenn eiga örlítið undir högg að sækja og gjörðir flestra nema sjálfstæðismanna eru fordæmdar,“ segir Elsie Kristinsdóttir er í umfjöllun um grein eftir Björn Jón Bragason, „Sagan af einkavæðingu Búnaðarbankans“ sem birtist í Sögu árið 2011. Eliese bætir síðan við: „Vert er þó að taka fram að greinin var ágætis lesning og gaf ágæta innsýn inn í ferli einkavæðingu Búnaðarbankans, en þó einungis frá vissu sjónarhorni.“

Gremja ungs ráðherra

stormurinn„Höfundur er að mestu sanngjarn í umfjöllun um menn og málefni þó svo að pólitísk afstaða hans sé ætíð sýnileg,“ segir Einar Jóhann Geirsson í umfjöllun sinni um bók Björgvins G. Sigurðssonar, Stormurinn – reynslusaga ráðherra, sem kom út árið 2010. Og Einar bætir við: „Eftirtektarvert er hvað honum gremst eldri og reyndari stjórnmálamenn sem eru honum andsnúnir á velli stjórnmálanna. Um æðstu menn Seðlabankans segir hann: „Þetta voru menn sem höfðu vanist því eftir áratuga heljartök á þjóðfélaginu að á þá væri hlustað“ og á hann augljóslega við Davíð Oddsson.“

Séríslenskt stórslys

hamskiptinBjarni G. Ólafsson skrifar í nýrri færslu um bókina Hamskiptin eftir Inga Frey Vilhjálmsson. Bjarni segir þar að bókinni sé „ætlað að vekja almenning til umhugsunar um samábyrgð sína á hruninu og fjalla síðustu kaflar hennar um ábyrgð þjóðarinnar, ýmsar kenningar um hrunið og baráttuna um söguna. Þar er fjallað um það hvernig hrunið hefur hingað til verið gert upp á opinberum vettvangi. Að mati höfundar hefur það uppgjör snúist um lagalega ábyrgð en uppgjöri hins siðferðilega hluta hrunsins hafi verið frestað. Niðurstaða höfundar er þessi: „Hrunið var manngert, pólitískt og sér­íslenskt stórslys sem ekki má endurtaka sig.““

Sviðsetning á Icesave

icesaveBrynjólfur Þór Guðmundsson fjallar um ritið Icesave samningarnir: Afleikur aldarinnar? í nýrri færlu hér á vefnum. Brynjólfur Þór segir þar meðal annars: „Sigurður Már er vel ritfær. Textinn er lipur og auðskiljanlegur. Höfundur hefur tilfinningu fyrir að nota sviðsetningar til að koma andrúmslofti til skila. Það á ekki síst við þegar hann lýsir tilfinningum félaga í InDefence, svo sem í fyrsta kafla bókarinnar þegar dularfullur pakki best einum þeirra og reynist innihalda fyrsta Icesave samninginn, sem þá hvíldi mikil leynd yfir. Samningaviðræður um Icesave voru flókið fyrirbæri en verða hér vel skiljanlegar.“

Dapurleg sýn

thraedir_valdsins„Bókin veitir dapurlega sýn á íslenskt samfélag, sem þó var ekki með öllu óvænt,“ segir Arnar Sverrisson í umsögn sinni um Þræði valdsins eftir Jóhann Hauksson hér á vefnum. Og Arnar bætir við: „Sú gróðrarstía spillingar á mörgum sviðum, sem bókin dregur fram í dagsljósið, hefur vafalítið verið ríkur jarðvegur þeirra samfélagsþátta, sem mestu máli skiptu við hamfarirnar 2008, þegar íslenska bankakerfið hrundi og draumur fólks, ríkisstjórnar og launþegasamtaka um hinn eilífa vöxt beið skipbrot.“